અમદાવાદ | ૨૧ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ | ક્રેડિટ રિસ્ક અને કલેક્શન્સ ક્ષેત્રનું અગ્રણી પ્લેટફોર્મ ‘રેકોર્ડન્ટ’ (Recordent) ક્રેડિટની દૃશ્યતા સુધારવા અને જોખમ મૂલ્યાંકનને મજબૂત બનાવવા માટે ‘સેક્શન ૮ માઇક્રોફાઇનાન્સ સંસ્થાઓ’ (MFIs) માટે એક સમર્પિત ક્રેડિટ રજિસ્ટ્રી લઈને આવ્યું છે.
MFI ક્રેડિટ રજિસ્ટ્રી ભાગ લેતી સંસ્થાઓને એક સામાન્ય પ્લેટફોર્મ દ્વારા ઉધાર લેનારા લોન ડેટા શેર કરવા અને ઍક્સેસ કરવા સક્ષમ બનાવશે, જેનાથી ધિરાણકર્તાઓને અંડરરાઇટિંગ સુધારવામાં, ઉધાર લેનારા દેવા પર દેખરેખ રાખવામાં અને વધુ જાણકાર ક્રેડિટ નિર્ણયો લેવામાં મદદ મળશે.
આ પહેલ માઈક્રોફાઈનાન્સ ઈકોસિસ્ટમમાં ક્રેડિટ માહિતીની આપ-લે અને જોખમ મૂલ્યાંકનને મજબૂત કરવાના પ્રયાસોના ભાગરૂપે હાથ ધરવામાં આવી છે.
વૈશ્વિક સ્તરે અગ્રણી ડેટા અને ક્રેડિટ એનાલિટિક્સ કંપની ‘ઇક્વિફેક્સ’ (Equifax) ના ‘માઇક્રોફાઇનાન્સ ઇનસાઇટ્સ રિપોર્ટ’ (ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬) અનુસાર, આ ક્ષેત્રનું બાકી પોર્ટફોલિયો (outstanding portfolio) ૧૦.૫ કરોડ સક્રિય લોન પર રૂ. ૩.૨ લાખ કરોડ હતું.
ફક્ત નોન-ફોર-પ્રોફિટ એમએફઆઈ માટે રચાયેલ, રજિસ્ટ્રી એક શેર કરેલ ક્રેડિટ માહિતી માળખા તરીકે કાર્ય કરે છે, જે ભાગ લેતી સંસ્થાઓને એકીકૃત ક્રેડિટ રિપોર્ટ દ્વારા બ્યુરો આંતરદૃષ્ટિ સાથે જોડીને ઉધાર લેનારા ડેટા અપલોડ અને ઍક્સેસ કરવાની મંજૂરી આપે છે.
ફક્ત નોન-ફોર-પ્રોફિટ એમએફઆઈ માટે રચાયેલ, રજિસ્ટ્રી એક શેર કરેલ ક્રેડિટ માહિતી માળખા તરીકે કાર્ય કરે છે, જે ભાગ લેતી સંસ્થાઓને એકીકૃત ક્રેડિટ રિપોર્ટ દ્વારા બ્યુરો આંતરદૃષ્ટિ સાથે જોડીને ઉધાર લેનારા ડેટા અપલોડ અને ઍક્સેસ કરવાની મંજૂરી આપે છે.
આ પ્લેટફોર્મ ધિરાણકર્તાઓને ઉધાર લેનારાઓના સંપર્ક અને ચુકવણી વર્તણૂકનો વ્યાપક દૃષ્ટિકોણ મેળવવા માટે સક્ષમ બનાવીને કલમ 8 MFI માટે ક્રેડિટ દૃશ્યતા આસપાસના મુખ્ય પડકારનો સામનો કરશે. તે ક્રેડિટ ઇતિહાસ ડેટાની વહેંચાયેલ ઍક્સેસ દ્વારા સહભાગી MFIs માં ચુકવણી ઇતિહાસને એકીકૃત કરીને વધુ સચોટ ઉધાર લેનાર પ્રોફાઇલ પ્રદાન કરશે.
આ રજિસ્ટ્રીને MFI (માઈક્રો-ફાઈનાન્સ સંસ્થાઓ) માટે RBI દ્વારા નિયુક્ત સ્વ-નિયમનકારી સંસ્થા ‘Sa-Dhan’ સાથેની ચર્ચા બાદ, ‘Recordent’ના હાલના B2B ક્રેડિટ રજિસ્ટ્રી પ્લેટફોર્મના માળખાનો ઉપયોગ કરીને વિકસાવવામાં આવી છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય સમગ્ર ક્ષેત્રમાં જવાબદાર ધિરાણ અને જોખમ વ્યવસ્થાપનમાં સુધારાને સમર્થન આપવાનો છે.
આ પહેલ સા-ધનના સભ્યોને રજૂ કરવામાં આવી રહી છે. સા-ધન નેટવર્કમાં સેક્શન 8 MFIs ની નોંધપાત્ર હાજરીને ધ્યાનમાં રાખીને, રજિસ્ટ્રીને વ્યાપક સંસ્થાકીય ભાગીદારી અને ઉદ્યોગ-વ્યાપી સહયોગથી લાભ થવાની અપેક્ષા છે.
રજિસ્ટ્રી વાજબી અને પારદર્શક ધિરાણ સુનિશ્ચિત કરીને નાણાકીય સમાવેશને મજબૂત બનાવશે, MFIs અને સંલગ્ન સંસ્થાઓ માટે જોખમ વ્યવસ્થાપનમાં સુધારો કરશે તેવી અપેક્ષા છે. રેકોર્ડેન્ટ માને છે કે આ પહેલ વધુ ટકાઉ ધિરાણ ઇકોસિસ્ટમ બનાવવામાં મદદ કરી શકે છે જે ઉધાર લેનારાઓ અને ધિરાણકર્તાઓ બંનેને લાભ આપે છે.
આ જાહેરાત અંગે ટિપ્પણી કરતા, રેકોર્ડન્ટ (Recordent) ના સીઈઓ અને સહ-સ્થાપક વિની પાત્રોએ જણાવ્યું હતું કે: “MFI ક્રેડિટ રજિસ્ટ્રીનું નિર્માણ આ ક્ષેત્રના હિતમાં કરવામાં આવ્યું છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય NPO MFI ને બહેતર ડેટા દ્વારા સક્ષમ બનાવવાનો, ધિરાણના જોખમને ઘટાડવાનો અને જવાબદાર નાણાકીય સમાવેશને શક્ય બનાવવાનો છે. તેની સફળતા સામૂહિક સહભાગિતા પર નિર્ભર છે. જેટલી વધુ સંસ્થાઓ તેમાં યોગદાન આપશે, તેટલું જ આ ઇકોસિસ્ટમ વધુ મજબૂત અને અસરકારક બનશે.”
ભાગ લેતી સંસ્થાઓ વચ્ચે વધુ પારદર્શિતા અને સહયોગને પ્રોત્સાહન આપીને, આ રજિસ્ટ્રી દ્વારા ધિરાણ લેનારાઓ પરના અતિશય દેવાના બોજને ઘટાડવામાં, પોર્ટફોલિયોની ગુણવત્તા સુધારવામાં, ધિરાણ અંગેના નિર્ણયો ઝડપી બનાવવામાં અને સમગ્ર ક્ષેત્રમાં જોખમની વહેલી જાણકારી મેળવવાની ક્ષમતાને મજબૂત બનાવવામાં મદદ મળવાની અપેક્ષા છે.
રેકોર્ડન્ટે (Recordent) વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, તેઓ આ રજિસ્ટ્રીમાં સહભાગિતાને પ્રોત્સાહન આપવા અને ભારતમાં વધુ પારદર્શક, ડેટા-આધારિત તથા જવાબદાર માઇક્રોફાઇનાન્સ ઇકોસિસ્ટમના વિકાસમાં સહયોગ આપવા માટે MFI (માઇક્રોફાઇનાન્સ સંસ્થાઓ), ઉદ્યોગ સંગઠનો અને ઇકોસિસ્ટમના હિતધારકો સાથે સક્રિયપણે કામ કરી રહ્યા છે.
== સમાપ્ત ==